نکته‌های کلیدی
- فاکتور، سند ارزش گمرکی است؛ فهرست عدلبندی، سند بازرسی و جابه‌جایی کالاست.
- تعداد بسته‌ها، وزن‌ها، علائم و گیرنده باید در فاکتور، فهرست عدلبندی، B/L و گواهی مبدأ یکسان باشد.
- امارات: فاکتورهای 10,000 درهم و بیشتر در MOFA eDAS 2.0 با هزینه 150 درهم برای هر فاکتور، ظرف 14 روز از اظهارنامه ورود تصدیق می‌شوند.
- شرح مبهم کالا و ارزش پایین، دو دلیل رایج توقیف محموله در گمرکات خلیج فارس است.
- هرگز فاکتور گمرکی دوم با مبلغ کمتر را نپذیرید: غیرقانونی است و ادعای بیمه با ارزش کامل را تضعیف میکند.
دو سند، یک محموله
فاکتور تجاری صورت‌حساب نهایی فروشنده به خریدار است. گمرک در چین و در مقصد از آن برای تعیین ارزش گمرکی، بررسی کد HS و شناسایی واردکننده استفاده میکند و در امارات همین سند است که MOFA تصدیق میکند. فهرست عدلبندی، محموله فیزیکی را توصیف میکند: هر بسته، محتوای آن، وزن، ابعاد و علائم. گمرک از آن برای برنامه‌ریزی بازرسی، حمل‌کننده برای وزن و حجم و انبار برای تحویل گرفتن کالا استفاده میکند. پیشفاکتور (proforma invoice) فقط پیشنهاد قیمت پیش از ارسال برای پیش‌پرداخت یا اعتبار اسنادی است و برای ترخیص پذیرفته نمی‌شود.
فاکتور تجاری: فیلدهایی که گمرکات خلیج فارس انتظار دارند
| فیلد | چه بنویسید | چرا مهم است |
|---|---|---|
| فروشنده | نام کامل قانونی، نشانی و اطلاعات تماس صادرکننده | باید با اظهارنامه صادراتی چین و فرستنده B/L یکسان باشد |
| خریدار / گیرنده | نام واردکننده دقیقاً مطابق پروانه تجاری، با نشانی؛ در صورت درخواست، کد واردکننده یا TRN | گمرک آن را با سابقه واردکننده تطبیق میدهد |
| شماره و تاریخ فاکتور | شماره یکتا؛ تاریخ پس از B/L نباشد مگر با توضیح | در گواهی مبدأ، تصدیق و هر L/C تکرار میشود |
| اینکوترمز | قاعده، محل مشخص و ویرایش، مثلاً CIF Jebel Ali, Incoterms 2020 | نشان میدهد کرایه و بیمه در قیمت هست یا نه |
| شرح کالا | نام کالا، جنس، کاربرد، برند و مدل در هر ردیف، هرگز فقط «قطعات» | شرح مبهم، اصلی‌ترین علت پرسش‌های گمرک است |
| کد HS | دستکم 6 رقم؛ واردکننده کد 12 رقمی GCC را تأیید میکند | نرخ حقوق و نیاز به مجوز را تعیین میکند |
| کشور مبدأ | اگر مبدأها مختلف است، برای هر ردیف | باید با گواهی مبدأ یکسان باشد |
| مقدار، قیمت واحد، جمع | واحدها، قیمتها، جمع‌ها و ارز؛ در CIF یا CIP کرایه و بیمه جداگانه | CIF پایه حقوق گمرکی در GCC است |
| بسته‌ها و وزن‌ها | تعداد و نوع بسته‌ها، وزن خالص و ناخالص | باید با فهرست عدلبندی و B/L برابر باشد |
| علائم، شماره کانتینر و پلمب | توصیه میشود | اسناد را به هم پیوند میدهد |
| امضا و مهر | امضا و مهرشده توسط فروشنده | بسیاری از گمرکات و بانک‌های خلیج فارس انتظار دارند |
فهرست عدلبندی: چه باید نشان دهد
- همه بسته‌ها شماره‌گذاری شده و نوع آن‌ها مشخص باشد: کارتن، پالت، جعبه چوبی، بندیل یا بشکه.
- محتوای هر بسته، با همان نام‌های کالا که در فاکتور آمده است.
- وزن خالص و ناخالص هر بسته و وزن کل.
- ابعاد هر بسته و حجم کل بر حسب CBM.
- علائم حمل دقیقاً همان‌طور که روی کارتن‌ها چاپ شده است.
- شماره کانتینر و پلمب، پس از بارگیری کانتینر.
- شماره و تاریخ فاکتور، تا دو سند به هم مرتبط شوند.
الزامات کشورهای خلیج فارس به تفکیک
| کشور | نکات فاکتور که باید مراقب بود | گواهی یا تصدیق (تا نوامبر 2026) |
|---|---|---|
| امارات | فاکتور اصل به نام واردکننده اماراتی، شرح دقیق، مبدأ، اینکوترمز، وزن‌ها؛ امضا و مهرشده | اگر 10,000 درهم یا بیشتر و برای بازار داخلی باشد، واردکننده در MOFA eDAS 2.0 تصدیق میکند: 150 درهم برای هر فاکتور به‌علاوه 150 درهم برای هر گواهی مبدأ. نیازی به تصدیق سفارت امارات در چین نیست |
| عربستان سعودی | خریدار دارنده CR سعودی است؛ کد HS؛ شرح عربی اغلب خواسته میشود؛ کالاهای مشمول مقررات به گواهی محموله SABER نیاز دارند | گواهی CCPIT معمول است؛ هرگونه تصدیق کنسولی را تیم ما برای هر محموله تأیید میکند |
| عمان | مشخصات کامل طرفین، ارزش‌ها، اینکوترمز، مبدأ، وزن‌ها؛ ثبت در Bayan | اسناد الکترونیکی از مسیرهای تأییدشده پذیرفته میشود (مصوبه ROP شماره 110/2026)؛ کارگزار هرگونه تصدیق را تأیید میکند |
| کویت | طبق گزارش‌ها: اصل به‌علاوه 2 نسخه، آماده 5 روز پیش از رسیدن کشتی | طبق گزارش‌ها: CCPIT، سفارت کویت، سپس MOFA کویت؛ تیم ما تأیید میکند |
| عراق | شرح تک‌تک اقلام، کدهای HS، قیمت‌های واحد؛ با قیمت‌های مرجع ASYCUDA مقایسه میشود | به‌طور سنتی پس از گواهی اتاق بازرگانی، توسط سفارت عراق تصدیق میشود؛ برای هر محموله تأیید میشود |
ناهمخوانی‌های رایج و راه پیدا کردن آن‌ها
- تعداد بسته‌ها فرق دارد، چون هنگام بارگیری نمونه یا قطعات یدکی اضافه شده است.
- وزن ناخالص در یک سند شامل پالت است و در دیگری نیست.
- راه‌حل: هر دو را از داده‌های یکسان سفارش تهیه کنید و پیش از چاپ، جمع‌ها را کنترل کنید.
- گیرنده در B/L شرکتی متفاوت از خریدار در فاکتور است.
- B/L از 1,200 کارتن نام می‌برد، در حالی که فاکتور 1,180 کارتن را فهرست کرده است.
- راه‌حل: پیش‌نویس فاکتور و فهرست عدلبندی را پیش از صدور پیش‌نویس B/L برای فورواردر بفرستید.
- شماره یا تاریخ فاکتور در گواهی مطابقت ندارد.
- گیرنده یا شرح کالا در گواهی کوتاهشده یا متفاوت است.
- راه‌حل: فقط پس از نهایی شدن فاکتور برای گواهی اقدام کنید.
- شرح کالا با اعتبار اسنادی منطبق نیست (UCP 600 ماده 18).
- جمع کل خارج از مبلغ یا رواداری L/C است.
- راه‌حل: شرح کالا در L/C را کلمه به کلمه در فاکتور بیاورید.
آیا این مجموعه اسناد پذیرفته میشود؟
ارزش‌گذاری: چرا ارقام باید واقعی باشند
در سراسر GCC، حقوق گمرکی معمولاً 5% ارزش CIF است: ارزش فاکتور به‌علاوه کرایه و بیمه تا نخستین بندر GCC. اگر کرایه و بیمه درج نشده باشد، گمرک ممکن است مبالغ استاندارد اضافه کند و میتواند ارزش پایین را رد کرده و طبق روش ارزش‌گذاری WTO از ارزش مرجع استفاده کند. VAT واردات امارات 5% از CIF به‌علاوه حقوق گمرکی است. عراق ارزش بالاتر میان ارزش فاکتور و ارزش مرجع خود را به کار می‌برد. ارزش پایین باعث توقیف، ارزیابی مجدد و جریمه میشود و ادعای خسارت بار فقط با ارزشی که بتوانید ثابت کنید تسویه میشود. ماشین‌حساب را با ارقام واقعی خود امتحان کنید.
بیشتر کالاهای چینی 5% حقوق گمرکی خلیج فارس روی CIF می‌پردازند، یک بار و در نخستین ورود. مالیات روی CIF به‌اضافه حقوق گمرکی است. فقط تخمین.
جریان اسناد پیش از بسته شدن کانتینر
- داده‌ها را در قرارداد تثبیت کنیدنام کالاها، کدهای HS، اینکوترمز، گیرنده و اسناد لازم در قرارداد یا L/C تعیین می‌شوند.
- تأمین‌کننده هر دو سند را پیش‌نویس می‌کندفاکتور و فهرست عدلبندی از داده‌های یکسان سفارش تهیه می‌شوند.
- بررسی اولیه فورواردرتیم ما در گوانگجو نام‌ها، کدها، وزن‌ها و شمارش‌ها را بررسی میکند و برای تجمیع بار از کارتن‌ها عکس می‌گیرد.
- اظهارنامه صادراتی چینکارگزار با فاکتور، فهرست عدلبندی و قرارداد اظهار میکند؛ داده‌ها باید یکسان باشند.
- پیش‌نویس B/L و گواهی مبدأهر دو بر اساس فاکتور و فهرست عدلبندی نهایی تهیه می‌شوند.
- ارسال اسنادفاکتور و فهرست عدلبندی امضاشده همراه با B/L یا ترخیص تلکسی (telex release) به واردکننده می‌رسد.
- تصدیق و اظهارنامهدر امارات، واردکننده در eDAS 2.0 تصدیق میکند و کارگزار اظهارنامه را ثبت میکند.
بررسی نهایی پیش از صدور اسناد توسط تأمین‌کننده
0/10اصطلاحات کلیدی
برای برگرداندن کارت روی آن بزنید
پرسش‌های پرتکرار
تفاوت فاکتور تجاری و فهرست عدلبندی چیست؟
فاکتور، فروش را نشان میدهد (طرفین، کالا، قیمتها، ارز، اینکوترمز) و ارزش گمرکی را تعیین میکند. فهرست عدلبندی هر بسته، محتوا، وزن، ابعاد و علائم آن را نشان میدهد. گمرک هر دو را با B/L مقایسه میکند.
آیا میتوانم برای ترخیص گمرکی از پیشفاکتور استفاده کنم؟
خیر. پیشفاکتور پیشنهاد قیمتی است که پیش از ارسال صادر میشود. گمرک فاکتور تجاری نهایی را لازم دارد که فروشنده امضا و مهر کرده باشد.
چه کسی فاکتور تجاری را برای واردات امارات تصدیق میکند؟
واردکننده اماراتی یا کارگزار او، در MOFA eDAS 2.0، برای فاکتورهای 10,000 درهم و بیشتر برای بازار داخلی: 150 درهم برای هر فاکتور ظرف 14 روز از اظهارنامه ورود، وگرنه 500 درهم جریمه برای هر فاکتور.
کدام کد HS باید روی فاکتور باشد؟
دستکم کد بینالمللی 6 رقمی. برای واردات، واردکننده مسئول کد ملی 12 رقمی تعرفه GCC است که 6 رقم نخست آن معمولاً با کد صادراتی چین یکسان است.
آیا خریدار در فاکتور میتواند با گیرنده در B/L فرق داشته باشد؟
ممکن است، برای مثال در تجارت سهجانبه، اما باید برای گمرک قابل توضیح باشد. تا جای ممکن نام واردکننده را در فاکتور، فهرست عدلبندی، B/L و گواهی مبدأ یکسان نگه دارید.
اگر ارزش فاکتور خیلی پایین باشد چه میشود؟
گمرکات خلیج فارس میتوانند آن را رد کنند و حقوق را بر اساس ارزش مرجع محاسبه کنند و کماظهاری میتواند به جریمه و ضبط بینجامد. عراق ارزش بالاتر میان ارزش فاکتور و ارزش مرجع خود را اعمال میکند.
آیا فاکتور برای عربستان سعودی باید به عربی باشد؟
فاکتورهای انگلیسی عادی است، اما شرح عربی اغلب خواسته میشود و کالاهای مشمول مقررات به گواهی محموله SABER مرتبط با فاکتور نیاز دارند. تیم ما هر محموله را تأیید میکند.
منابع
- UAE MOFA – Attestation of commercial invoices via eDAS 2.0
- UAE MOFA – FAQs (threshold, 14-day rule, AED 500 fine, exemptions)
- UAE MOFA – News, 8 June 2026: transition to eDAS 2.0
- Al Tamimi & Co – UAE commercial invoice attestation deadline and penalties
- ICC Academy – UCP 600 (Uniform Customs and Practice for Documentary Credits)
- Dubai Customs – 12-digit HS codes implementation phases
- PwC Middle East – Dubai and Abu Dhabi implement the 12-digit integrated tariff
اطلاعات عمومی که در تاریخ ذکرشده بررسی شده است. قوانین و نرخ‌ها تغییر می‌کنند و تیم ما جزئیات محموله شما را تأیید میکند.